Blog naukowy z Warszawy. Zdobądź wiedzę z języka francuskiego, nauki gry na perkusji...

BADANIA NAD OCENAMI INTELEKTUALNYMI

Nie znaczy to, że młodzież ucząca się nie zajmuje w ogóle żadnego stanowiska wobec wiedzy, jaką sobie przyswaja, względnie jaką jej się do przyswajania przekazuje. Owszem, zajmuje, lecz w swoisty sposób, a mianowicie w formie różnego pokroju (silnych, słabych, zdecydowanych, trwałych, chwilowych, chwiejnych, dotyczących całości bądź tylko części) zainteresowań lub awersji do danego przedmiotu. Natomiast postawa oceniająca wobec treści wiedzy, tj. wobec stwierdzonych faktów naukowych, pojęć, hipotez, treści naukowych praktycznie biorąc nie wchodzi w rachubę: w każdym razie, jeszcze prawie wcale nie na poziomie szkoły średniej. Rzecz w tym, że trzeba dużo wiedzieć aby z sensem zabierać głos w danej sprawie naukowej. A trzeba być specjalistą, aby móc trafnie oceniać postępy w danej dyscyplinie naukowej. Mimo to można by się spodziewać choćby pewnych zadatków krytycyzmu intelektualnego już na poziomie szkoły średniej, gdyby zmienić gruntownie proces i metody nauczania w kierunku stworzenia i poszerzania warunków do uczenia się samodzielnego.

Rozumie się, że inaczej ma się rzecz, jeśli oceny intelektualne pojmować jako oceny stopni i jakości przyswajania sobie wiedzy szkolnej. W takim znaczeniu mówi się jednakże zazwyczaj o ocenie postępów szkolnych lub wyników nauczania. W części prac – wyżej zrelacjonowanych – znaczenie to zostało uwzględnione w ramach badań nad ocenami cech osobistych.

Wydaje się zrozumiałe, że badania nad ocenami intelektualnymi w znaczeniu właściwym wymagały ograniczenia się do starszej młodzieży szkół średnich, do studentów uczelni wyższych, a – jeśli poza szkołą – do wykształconych osób dorosłych. Badania te wykonane zostały cząstkowo, konkretnie rzecz biorąc nad dwoma problemami: 1. preferencji przedmiotów i składników programów nauczania: 2. przyznawania różnych stopni ważności różnym naukom, teoriom naukowym, odkryciom, uczonym, wynalazcom itp. Są to, jak widać, problemy zbliżone do siebie, pierwszy z nich uważać można za składnik drugiego. Niewykluczone było zastosowanie do badań znanych nam przewodników skatowych, jednakże bardziej celowe wydawało się skonstruowanie odpowiednich testów. Ich sens pokrótce przedstawiłem w rozdziale drugim. Badania testami nad problemem pierwszym wykonałem w r. 1966, głównie przy współudziale nauczycieli-studentów pedagogiki: badania testem ocen intelektualnych – w roku akademickim 1971/72 w kilku uczelniach wyższych. Zanim zrelacjonuję ich przebieg i wyniki, niezbędne jest ogólne wprowadzenie teoretyczne, podobnie jak w odniesieniu do badań nad ocenami cech osobistych, moralnych i estetycznych. Tutaj chodzi oczywiście o wprowadzenie w świetle problemu powstawania, struktury i rozwoju wiedzy osobistej. Wszak oceny intelektualne stanowią niejako wyraz jakości tej to wiedzy. Aby zorientować się wystarczająco co do sensu ocen intelektualnych, znać trzeba genezę i budowę intelektu.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.